Η επέμβαση στη Βενεζουέλα έφερε στην επιφάνεια για άλλη μια φορά το πιο επικίνδυνο δόγμα της εποχής: ότι οι κανόνες είναι για τους μικρούς και οι «εξαιρέσεις» για τους ισχυρούς.
Κι, όμως, εδώ ειπώθηκε το αδιανόητο από τον Έλληνα Πρωθυπουργό: ότι «δεν είναι τώρα η ώρα» να εξετάζουμε νομικά ζητήματα.
Αν δεν είναι την ώρα που δημιουργείται το προηγούμενο, τότε πότε; Όταν θα έχει γίνει καθεστώς;
Πώς μπορεί να τοποθετείται έτσι μέλος του Συμβουλίου ασφαλείας του ΟΗΕ;
Αυτό ακριβώς είναι ο τραμπισμός ως μέθοδος: συναλλαγή αντί αρχών, απειλή αντί διπλωματίας, θεσμική περιφρόνηση.
Ο άνθρωπος που παρότρυνε τους οπαδούς του να επιχειρούν να καταλύσουν το Κογκρέσο, εξάγει μια πολιτική κουλτούρα όπου η δημοκρατία είναι «λεπτομέρεια» και η ισχύς γίνεται επιχείρημα.
Και η Ευρώπη, αντί να σχεδιάσει και να χαράξει στρατηγική συλλογικά, έμαθε να διαλέγει «τον δρόμο της ελάχιστης αντίστασης» και να υιοθετεί «στάση υποταγής» απέναντι σε απαιτήσεις για άμυνα, εμπόριο και τις ίδιες τις δημοκρατικές αξίες.
Το αποτέλεσμα δεν είναι η προστασία των συμφερόντων των ευρωπαϊκών χωρών.
Είναι μια παγίδα που δυναμώνει τις ακροδεξιές δυνάμεις που θέλουν μια πιο αδύναμη Ευρώπη.
Και όταν «χαμηλώνεις» την υπεράσπιση των δημοκρατικών αξιών στο εξωτερικό, δυσκολεύεσαι να αντιμετωπίσεις τη διάβρωσή τους στο εσωτερικό.
Και κάπως έτσι Βορίδης, Γεωργιάδης, Πλεύρης, αλλά και λοιπά ακροδεξιά μη κυβερνητικά κόμματα και περσόνες κάνουν ανταγωνισμό για το ποιος είναι η καλύτερη ντουντούκα του Τράμπ στην Ελλάδα.
Η υποκρισία όλων αυτών φαίνεται καθαρά και αλλού: χθεσινοί αυταρχικοί, ακόμη και πρώην τζιχαντιστές, αναβαπτίζονται σε «συνομιλητές» όταν βολεύει η σταθερότητα, η ενέργεια, οι ροές του χρήματος και της γεωπολιτικής επιρροής.
Την ίδια στιγμή, ζητάμε από τον κόσμο να πιστέψει ότι υπερασπιζόμαστε την αρχή της κυριαρχίας στην Ουκρανία. Πώς, όταν εμείς οι ίδιοι κάνουμε παύση στη νομιμότητα «όποτε δεν συμφέρει»;
Για την Ελλάδα αυτό είναι εθνικά επικίνδυνο.
Δεν μπορείς να επικαλείσαι το διεθνές δίκαιο για την Κύπρο του 1974 και να το αντιμετωπίζεις ως άβολο θέμα όταν ο ισχυρός σύμμαχος δημιουργεί τετελεσμένα.
Ούτε στη Βενεζουέλα, ούτε και στην Παλαιστίνη.
Πατριωτισμός δεν είναι η σιωπή. Είναι η συνέπεια και η διορατικότητα. Είναι οι πολυεπίπεδες διπλωματικές, εμπορικές και στρατηγικές σχέσεις αλλά με αρχές, που σε κάνουν σοβαρό συνομιλητή και εταίρο
Για αυτό χρειαζόμαστε, άμεσα, μια συλλογική ευρωπαϊκή απάντηση, που δεν μπορεί παρά να είναι μία:
να σταματήσουμε να «περιμένουμε να περάσει η καταιγίδα» και να χτίσουμε κυριαρχία—με συλλογική άμυνα, εμπορική διαφοροποίηση, αυτόνομη στρατηγική και, κυρίως, ενεργειακή και τεχνολογική ανεξαρτησία.
Αν δεν είναι τώρα η ώρα να μιλήσουμε καθαρά για κανόνες που ισχύουν για όλους, τότε πότε είναι;
Ο χρόνος δεν είναι ουδέτερος.
Ούτε για την Ευρώπη, ούτε για τη χώρα μας.
* Ο Θανάσης Γιανναδάκης είναι στέλεχος του ΠΑΣΟΚ και μηχανικός











