Έντονο προβληματισμό και κύμα αντιδράσεων από γονείς, εκπαιδευτικούς και συλλογικότητες έχει προκαλέσει το περιεχόμενο του νέου σχολικού βιβλίου Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής της Γ΄ Γυμνασίου, το οποίο αναμένεται να εισαχθεί στις σχολικές αίθουσες από το 2027 στο πλαίσιο του συστήματος του πολλαπλού βιβλίου.
Στο επίκεντρο της αυστηρής κριτικής βρίσκονται συγκεκριμένα αποσπάσματα που αφορούν τη διαχείριση της έμφυλης βίας, της κακοποίησης, αλλά και των παραδοσιακών ρόλων των δύο φύλων μέσα στην οικογένεια, με τους επικριτές να κάνουν λόγο για αναπαραγωγή παρωχημένων στερεοτύπων και παιδαγωγικά προβληματικές διατυπώσεις.
«Να αποφεύγουν τις κακοτοπιές» – Η κριτική για τη διαχείριση της έμφυλης βίας
Το ζήτημα αναδείχθηκε αρχικά από το Παρατηρητήριο Έμφυλων Στερεοτύπων και έλαβε γρήγορα μεγάλες διαστάσεις. Στο κεφάλαιο που πραγματεύεται την κακοποίηση και τη βία κατά των γυναικών, το βιβλίο παραθέτει μια σειρά από συμβουλές και οδηγίες που απευθύνονται αποκλειστικά στα κορίτσια, όπως:
- Να θυμούνται ότι οι άντρες έχουν μεγαλύτερο όγκο και δύναμη.
- Να αποφεύγουν τις «κακοτοπιές».
- Να αποφεύγουν βίαιους, επιθετικούς, δύστροπους, νάρκισσους και χειριστικούς άντρες.
Η προσέγγιση αυτή κατηγορείται ότι μεταφέρει το βάρος της πρόληψης και της ασφάλειας στις ίδιες τις γυναίκες, καλλιεργώντας τη λογική ότι η βία είναι αποτέλεσμα «λάθος επιλογών» του θύματος.
Η εκπαιδευτικός και Διδάκτωρ του Τμήματος Φυσικής του ΕΚΠΑ, Τίνα Νάντσου, σχολίασε χαρακτηριστικά:
«Το 2027, το σχολείο θα λέει στα κορίτσια να… αποφεύγουν τις κακοτοπιές. Δηλαδή, πάλι τα κορίτσια να προσέχουν. Πού πάνε. Ποιον διαλέγουν. Ποιον εμπιστεύονται. Στα αγόρια, όμως, τι θα μάθουμε άραγε το 2027; Η έμφυλη βία δεν προλαμβάνεται μαθαίνοντας στα πιθανά θύματα να αποφεύγουν τις κακοτοπιές. Προλαμβάνεται μαθαίνοντας στα παιδιά να μη γίνονται κακοποιητές».
Το ζήτημα της γλώσσας: «Η κακοποίηση απευθύνεται σε αδύναμους»
Αντιδράσεις προκαλεί και η διατύπωση του βιβλίου ότι «η κακοποίηση απευθύνεται σε αδύναμους (παιδιά, γυναίκες, ηλικιωμένους κτλ.)». Εκπαιδευτικοί φορείς επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη φράση εμπεριέχει τον κίνδυνο να θεωρηθεί πως ένα άτομο γίνεται στόχος λόγω των δικών του εγγενών χαρακτηριστικών ή της «αδυναμίας» του. Αντίθετα, τονίζεται ότι η εκπαίδευση οφείλει να διδάσκει ότι η βία αποτελεί συνειδητή επιλογή του θύτη να ασκήσει εξουσία, έλεγχο και φόβο, και δεν σχετίζεται με την υποτιθέμενη αδυναμία του θύματος.
Παραδοσιακός καταμερισμός εργασιών στο μικροσκόπιο
Οι προβληματικές αναφορές του εγχειριδίου δεν περιορίζονται στο κομμάτι της βίας. Στο κεφάλαιο «Ο ρόλος κάθε ατόμου στην οικογένεια», η περιγραφή των ρόλων των συζύγων φαίνεται να αποτυπώνει ξεπερασμένα κοινωνικά μοντέλα:
«Στο πλαίσιο του καταμερισμού των εργασιών, συνήθως κάθε σύζυγος ασκεί κάποιες εργασίες. Έτσι, π.χ. ο άντρας μαθαίνει να ασχολείται με τις βαριές δουλειές, με τις τεχνικές εργασίες και τις εξωτερικές υποθέσεις. Η γυναίκα μαθαίνει να ασχολείται με την ανατροφή των παιδιών και γενικότερα το νοικοκυριό».
Παρότι το βιβλίο αναγνωρίζει στη συνέχεια ότι η είσοδος της γυναίκας στην αγορά εργασίας επέφερε κάποια ισορροπία, η επιλογή να παρουσιάζονται οι ρόλοι αυτοί ως ο κανόνας της σύγχρονης καθημερινότητας θεωρείται από γονείς και παιδαγωγούς ως οπισθοδρόμηση.
Το αίτημα για άμεση αναθεώρηση και απόσυρση των επίμαχων αποσπασμάτων πριν από την επίσημη διανομή του βιβλίου στα σχολεία γίνεται ολοένα και πιο έντονο, με την εκπαιδευτική κοινότητα να ζητά ένα σύγχρονο σχολείο που θα προωθεί έμπρακτα την ισότητα, τα όρια και τη συναίνεση.
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του Politeianews.gr στην Google
